Wie in Vlaanderen sinds 1 januari 2023 een woning verwerft met een EPC-label E of F, is wettelijk verplicht om die woning binnen zes jaar te renoveren tot minstens label D. Die termijn bedroeg oorspronkelijk vijf jaar en werd op 12 december 2025 definitief verhoogd naar zes jaar, met ingang van 1 januari 2026 — ook voor wie al vóór die wijziging kocht. De klok start op de datum van de authentieke akte. De verplichting rust op de verkrijger — niet op de verkoper — en wordt gecontroleerd door het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap (VEKA).
Wat is de renovatieverplichting?
De renovatieverplichting werd ingevoerd door het Besluit van de Vlaamse Regering (BVR) als onderdeel van het Vlaamse energiebeleid en de klimaatdoelstellingen. Het principe is eenvoudig: woningen met een slechte energieprestatie moeten bij eigendomsoverdracht verplicht worden opgeknapt. Zo worden de meest energieverslindende woningen in het Vlaamse woningpark stapsgewijs opgewaardeerd.
De verplichting geldt voor wooneenheden — eengezinswoningen, appartementen, studio's — met een EPC-label E of F op het moment van aankoop. Wilt u weten welk label uw toekomstige woning heeft? Vraag altijd het geldige Energieprestatiecertificaat (EPC) op vóór het tekenen van de compromis.
Wat zijn de concrete verplichtingen?
Als koper van een woning met label E of F bent u verplicht om:
- Binnen zes jaar na de datum van de authentieke aankoopakte het EPC-label te verbeteren naar minimum label D
- Na voltooiing van de renovatiewerken een nieuw EPC te laten opmaken door een erkend energiedeskundige
- Dit nieuwe EPC op te laden in het VEKA-systeem (dit gebeurt automatisch bij opmaak)
U hoeft geen formele "startverklaring" in te dienen bij VEKA. De registratie van het nieuwe EPC na renovatie geldt als bewijs van naleving.
Welke werken verbeteren het EPC-label?
Een EPC-label wordt bepaald door meerdere factoren: de isolatie van de gebouwschil, het verwarmingssysteem, de ventilatie en de aanwezigheid van hernieuwbare energie. De meest impactvolle maatregelen om van label E/F naar label D te gaan zijn:
| Maatregel | Typische impact op EPC-score |
|---|---|
| Dakisolatie (Rmin 4,5 m²K/W) | Sterk positief |
| Muurisolatie (buiten of spouw) | Sterk positief |
| Beglazing vervangen (dubbel → HR+ of triple) | Matig tot sterk |
| Condensatieketel vervangen door warmtepomp | Sterk positief |
| Vloerisolatie | Matig positief |
| Zonnepanelen installeren | Positief (aandeel hernieuwbare energie) |
Een gecertificeerde energiedeskundige kan vóór de aankoop een inschatting maken van de benodigde werken en de verwachte labelverbetering. Berabrick werkt hiervoor samen met erkende deskundigen in de regio Antwerpen.
Wanneer geldt de verplichting niet?
De renovatieverplichting is niet van toepassing in de volgende gevallen:
- Sloopvergunning: als u binnen de termijn een sloopvergunning aanvraagt en het pand afbreekt, vervalt de renovatieplicht
- Reeds label D of beter: de verplichting geldt enkel bij verwerving van label E of F; een woning met label D, C, B of A is vrijgesteld
- Niet-residentieel gebruik: kantoren, commerciële ruimtes en industriegebouwen vallen onder een apart regime
- Erfenis: een nalatenschap doet de verplichting niet ontstaan. Let op: een schenking en de inbreng in de huwelijksgemeenschap vallen er wél onder — het gaat om elke notariële overdracht in volle eigendom. Fusies, splitsingen en share deals blijven buiten schot.
- Beschermd erfgoed: vrijgesteld van de renovatieplicht, al blijft de EPC-plicht zelf gelden
Wat zijn de sancties bij niet-naleving?
VEKA controleert na afloop van de termijn of het EPC effectief verbeterd is. Wordt de renovatieverplichting niet nagekomen, dan riskeert u:
- Een administratieve geldboete van € 500 tot € 5.000
- Verdere opvolging en controle door de Vlaamse inspectiediensten
De boete heft de verplichting niet op: u moet nadien alsnog renoveren. Het bewijs verloopt automatisch, want elk nieuw EPC belandt in de databank van VEKA.
Let op: de termijn van zes jaar start op de datum van de authentieke akte, niet op de datum van de compromis. Houd die datum strikt in het oog — een boete van € 500 tot € 5.000 laat de renovatieplicht gewoon bestaan.
Aanscherping van de norm: label C vanaf 2028 is geschrapt
Lang stond in de planning dat de minimumnorm vanaf 2028 zou opschuiven van label D naar label C, met later B en A. Dat verstrengingspad is beleidsmatig geschrapt: de renovatieplicht blijft beperkt tot het huidige niveau van label D, zonder bijkomende verplichte labelsprongen. Eén nuance: de geconsolideerde tekst van het Energiebesluit bevat dat pad nog steeds — de schrapping is beslist, maar de verwerking in de codextekst lijkt nog niet rond.
Voor verhuurwoningen loopt een apart en strenger spoor, dat pas in 2030 begint. Vanaf 1 januari 2030 geldt label D of beter voor gesloten bebouwing en appartementen en label E of beter voor open en halfopen bebouwing, met verstrenging in 2035 en 2040. Investeerders die huurpanden kopen met een slecht EPC houden daar best nu al rekening mee — zie EPC bij verhuur: minimumnormen en renovatieplicht.
Subsidies en premies voor renovatie
De Vlaamse overheid ondersteunt energierenovaties via de Mijn VerbouwPremie. Deze premie bundelt verschillende tegemoetkomingen voor isolatiewerken, verwarmingsinstallaties en ventilatie. Bovendien zijn er federale belastingvoordelen en goedkope renovatieleningen beschikbaar via het Renovatiekrediet en de Energielening van de Vlaamse overheid (voor mensen met een laag inkomen).
Raadpleeg de premiezoeker op premiezoeker.be (VEKA) voor een volledig overzicht van beschikbare steun, want premieregels evolueren elk jaar.
De rol van het EPC bij de aankoop
Bij elke verkoop van een woning is een geldig EPC (Energieprestatiecertificaat) verplicht. Het certificaat moet vermeld worden in alle publiciteit (online advertenties, affiches) en overhandigd worden aan de koper bij het sluiten van de compromis. De verkoper die geen geldig EPC kan voorleggen, riskeert zelf sancties.
Als koper kunt u op basis van het EPC-label en het bijhorende rapport meteen inschatten welke werken nodig zijn en hoe u die kunt plannen binnen uw budget. Berabrick stelt voor alle klanten in de regio Antwerpen een EPC op door erkende energiedeskundigen — snel, correct en registratie bij VEKA inbegrepen.
Advies bij aankoop van een woning met label E of F
Een woning met een laag EPC-label hoeft geen slechte investering te zijn. De koopprijs ligt doorgaans lager, en met de juiste renovatiestrategie kunt u een aanzienlijke meerwaarde creëren. De sleutel is een goede voorbereiding:
- Laat een EPC opmaken vóór of tijdens de onderhandelingen
- Vraag een renovatieadvies op via een erkende energiedeskundige
- Bereken de totale kostprijs (aankoopprijs + renovatiebudget + premies) realistisch
- Plan de werken gefaseerd maar houd de termijn van zes jaar in het oog
Veelgestelde vragen
Voor welke woningen geldt de renovatieverplichting?
Voor wooneenheden (eengezinswoningen, appartementen, studio's) met een EPC-label E of F op het moment van aankoop. Een woning met label D, C, B of A is vrijgesteld.
Binnen welke termijn moet ik renoveren?
Binnen zes jaar na de datum van de authentieke akte moet u het EPC-label verbeteren naar minimum label D. Die termijn werd op 12 december 2025 verhoogd van vijf naar zes jaar, met ingang van 1 januari 2026, en geldt ook voor wie al eerder kocht. Na de werken laat u een nieuw EPC opmaken door een erkend energiedeskundige. Lees meer over de geldigheid van het EPC.
Welke werken verbeteren mijn EPC-label het meest?
De meest impactvolle maatregelen zijn dakisolatie, muurisolatie, beglazing vervangen en een condensatieketel vervangen door een warmtepomp. Bekijk onze tips om uw EPC-label te verbeteren.
Wat zijn de sancties bij niet-naleving?
VEKA controleert na afloop van de termijn van zes jaar. Bij niet-naleving riskeert u een administratieve geldboete van € 500 tot € 5.000 en verdere opvolging door de Vlaamse inspectiediensten. De boete heft de verplichting niet op.
Wordt de norm in de toekomst strenger?
Nee. Het aangekondigde verstrengingspad — label C vanaf 2028, later B en A — is beleidsmatig geschrapt: de renovatieplicht blijft beperkt tot label D. Voor verhuurwoningen loopt wel een apart spoor met minimumnormen vanaf 1 januari 2030.
Berabrick Vastgoedexpertise — regio Antwerpen
Bij Berabrick helpen wij u met het EPC-traject in de regio Antwerpen (Borgerhout, Berchem, Merksem, Deurne, Hoboken, Wilrijk): van de eerste keuring tot de registratie van het gerenoveerde certificaat. Bel +32 492 77 94 75 of vraag via ons contact- en offerteformulier een vrijblijvende offerte aan.